Coğrafya notları

Mısır: Serin ve nemli iklim bölgelerinde yetişir. Karadeniz kıyı şehrinde doğal olarak yetiştirilir. Ama en çok akdeniz'de yetişir. Sapı ve yaprağı kağıt sanayi'de kullanılır.

BAKLAGİLLER =>
Nohut, Fasülye, Mercimek

1- Nohut: En çok yetiştirilen baklagildir. İç anadolu'da yetiştirilir. Yetişme dönemimde nem, olgunlaşma döneminde kuraklık ister.


2- Fasülye: En çok nem isteyen baklagildir. Akdeniz bölgesinde ve Güney marmara ovalarında yetişir.

3- Mercimek: Baklagiller içinde kuraklığa en dayanıklı olandır. Başta güneydoğu olmak üzere iç kısımlarda yaygındır. Kırmızı güney doğru Yeşil İç anadolu. GAP ile yetişmesi daraldı.

SANAYİ ÜRÜNLERİ => Tütün, Pamuk, Şekerpancarı, Zeytin, Keten, Kenevir, Haşhaş, Çay, Anason, Gül


1- Tütün: Büyüme döneminde sulama, olgunlaşma döneminde kuraklık ister. Kuraç toprakları sever. En çok egede üretilir. Kalitesi yüzünden devlet kontrolünde üretilir.

2- Pamuk: Yetişme döneminde yağış, olgunlaşmada sıcaklık ve tabandan sulama ister. GAP ile beraber en çok Güneydoğu Anadolu'da yetiştirilir.

3- Şekerpancarı: Ilıman iklim bölgelerinin ürünüdür. Normalde yağış ve nem isteği çok fazla değildir. Ancak yazın kurak geçmesi zarar verir, bu yüzden sulama ister. Ülkemizde Cumhuriyetten sonra uşak alpullu'da üretime başlanmıştır. Yarıdan sonrası İç Anadolu'da üretilir.


4- Zeytin: Akdeniz ikliminin tanıtıcı bitkisidir. Zeytin ağacının özelliğinden dolayı üretim bir yıl az, bir yıl çoktur. En çok ege'de üretilir. 2. Marmara 3. Akdeniz bölgesidir.

5- Keten: Tohumlarından boya sanayinde yararlanılır. Liflerinden kumaş üretilir. Üretimin tamamını izmit'ten karşılanabilir.

6- Kenevir: Lifleri ketene göre daha kalındır. Bu yüzden halat, Paspas, Çuval yapımında kullanılır.

7- Haşhaş: Tohumlarından yağ ve uyuşturucu elde edilir. Devlet kontrölündedir. Afyon, Burdur, Kütahya, Ispasta ve Konya'da üretilir. Normalde Doğu Karadeniz hariç her yerde yetiştirilir.

8- Çay: Anavatanı Güneydoğu asya'dır. Ülkemizde bu koşullara uygun yer doğu karadenizdir. Tamamı burada üretilir. Üretimin %75'ini Rize karşılar. Trabzon, Artvin, Ordu, Giresun diğer illerdir.

9- Anason: İçkilere koku vermek ve bitki çayı olarak kullanılır. Genellikle Marmara, Ege, Akdeniz kıyılarında üretilir.

10- Gül: Yapraklarından, gıda ve kozmetik sanayinde yararlanılır. Üretimin çoğu ısparta'dan karşılanır.

YAĞ BİTKİLERİ: Anavatanı Balkanlardır. Yetişme döneminde yağış, olgunlaşma da güneş ister. Bu yüzden karadeniz kıyı şehirleri hariç her yerde yetiştirilir. Üretimin yarıya yakını Marmara'dan karşılanır.(Tekirdağ, Kırklareli, Edirne) Küspesi hayvan yemi olarak kullanılır.

1- Soya Fasülyesi: Protein değeri oldukça yüksektir. Bu yüzden et ürünleri yerine de kullanılır. Üretimin %90'ını Akdeniz bölgesi karşılar. Yetişme süresi kısadır.

2- Yer Fıstığı: Sıcak ve nemli iklim koşullarında yetişir. Üretimin %90'ı Akdenizdedir.

3- Susam: Gıda sektöründe kullanılır. Sıcak iklim ister. En çok güneydoğu'da yetiştirilir.

MEYVELER: Elma

1- Elma: Kış mevsiminde -40'a düşen sıcaklıklara dayanıklıdır. Ülkemiz genelinde yetiştirilir. En çok  İç anadolu(Niğde, Konya, Nevşehir), Karadenizde(Amasya, Kastamonu) Akdeniz'de (Isparta, Burdur, Antalya).

TURUNÇGİLLER: Muz, Fındık, Üzüm, Sebzecilik


1- Muz: Tropik bir meyvedir. Üretimin tamamı, Akdeniz bölgesinde Alanya, Erdemli kıyı şeridinde üretilir.

2- Fındık: Anavatanı Karadenizdir. Her mevsim yağış ve ılık kış ister. Karadeniz kıyı şeridinin Tamamında üretilir. Dünya fındık üretimi yarıdan fazlasını türkiye karşılar. Önemli ihraç ürünümüzdür.  %90 Karadeniz %10 Marmara.

3- Üzüm: Düşük kış sıcaklıklarına dayanıklıdır. Türkiye'de üretim alanı en geniş ve en çok üretilen meyve üzümdür. En çok ege'de üretilir. Diğer üretildiği yerler konya, nevşehir, ankara, adıyaman, antep, çanakkale, tekirdağ, balıkesirdedir. Kuru üzüm ihracatında türkiye ilk sıradadır.


4- Sebzecilik: Yumruzu, yaprağı kökü yenilebilen yaş yada kuru olarak tüketilebilen bitkilerdir. Ülkemizde iklim çeşitliliği çok olduğundan sebze çeşiti ve üretimi hazırdır.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

Türkiye'de ekonomiyi etkileyen faktörler:
Sanayi, Tarım ve hayvancılık, Ticaret, Turizm, Ulaşım, Nüfus, Yerşekilleri, Coğrafi konum.

Tarımda makine kullanımı: Hasat işine ve diğer faaliyetlere hız kazandırır. Zamandan tasarruf sağlar. Ülkemizde 1950 lerden sonra, Makineleşme başlamıştır.

Yeterince makineleşmeme nedenleri: 

 Makine kullanımına  elverişsiz arazilerin varlığı

 Makine kullanımının ekonomik olmayacağı küçük arazilerin varlığı

 Bazı yerlerde iş gücünün daha ucuz olması

 Makinenin fiyatının çiftçinin alım, gücünün üstünde olması

Zirai Mücadele:

Tanım: Bitkileri hastalık ve haşerelerden korumak için yapılan çalışmalardır.

Toprak Analizi: Her bitkinin toprak isteği farklı olabilir. Toprakta, hangi ürünün daha iyi yetişebileceğini toprak analizi ile bilirlenir. Bu iş için toprak su teşkilatı kurulmuştur.

Çiftçinin eğitimi: Tarımda kullanılan modern aletler tohum, tarım yöntemleri gibi durumlar için çiftçinin eğitilmesi gerekir.
Devletin çiftçilere uzun vadeli ve düşük krediler sağlamasıda, üretimde sürekliliği sağlar.

Tarımın önemi: Cumhuriyetten sonra tarımda büyük gelişmeler yaşanmıştır. Günümüzde tarımsal sanayi oldukça önemlidir. Çalışanların %25'i tarım sektöründedir. Hayvancılık için doğal yem, tarımdan sağlanır.

Türkiye'de yetiştirilen tarım ürünleri: Tahıllar, Arpa, Çavdar, Yulaf, Pirinç(çeltik)


Tahıllar: içerisinde üretim miktarı ve üretim alanı en fazla olan alandır. Yetişme döneminde buğday, olgunlaşma döneminde kuraklık ister. En çok iç anadolu'da yetişir.Konya.

Arpa: Buğdaya göre düşük sıcaklıklara  daha dayanıklıdır. Daha hızlı olgunlaşır. Arpa üretim alanı ve üretim miktarı bakımından buğdaydan sonradır.

Çavdar: Tahıllar içinde soğuğa en dayanıklı olandır. Buğday ve arpa'nın yetişmediği yükseltilerde yetişir. Besin değeri düşük olduğu için genel de hayvan yemi olarak ta kullanılır.

Yulaf: Sıcak ve Kurak iklim koşullarında yetişebildiği gibi, serin ve nemli yerdede yetişir. Bisküvi sanayinde de kullanılır. Daha çok iç bölgelerde yetişir.

Pirinç(Çeltik): Anavatanı güneydoğu asyadır. Yetişme süresi boyunca yüksek sıcaklık ve nem ister. Ülkemizde bu iklim koşulları yoktur. Ancak akarsu boyları ve sulamanın çok iyi olduğu yerlerde yetiştirilir. (Marmara en çok) edirne. Diğer iller Çorum,samsun,sinop,kastamonu,adana,Diyarbakır.

Tarımı etkileyen faktörler: 
 Yerşekilleri  Su  İklim  Toprak özellikleri

Tarımda verimi etkileyen faktörler: 
 Toprak Bakımı  Sulama  Gübreleme

1- Toprak Bakımı: Topraktaki yabani otların temizlenmesi, Erezyondan korunması, eğime paralel sürülmemesi, anız örtüsünün yakılmaması ve benzeri faaliyetleri içerir.

2- Sulama: Türkiye'de karadeniz kıyı şeridi hariç bütün alanlarda sulamaya ihtiyaç vardır. Sulamanın yetersiz olduğu yerlerde Nadas yapılır. Bunun yerine nöbetleşe ekim yapmak daha akıllıdır.

3- Gübreleme:  Sulamadan sonra tarımın en önemli sorunu gübrelemedir. Hayvancılığın yapılması doğal gübre potansiyelini artırır. Ancak yakacak olarak kullanılması doğal gübre azlığına neden olur. Sunni gübre pahalı ve çevreye zarar vericidir. Ancak yaygın olarak kullanılır. Ülkemiz bu konuda dışarı bağımlıdır. 

4- Tohum Islahı: Kelime anlamı itibariyle iyileştirme anlamındadır. Tarımda kaliteli tohum kullanma işidir. Gen çalışmaları yoluyla yüksek kalite'de tohumlar üretilir.

1. Tarım Şehirleri

Şehrin kurulması, gelişmesi ve halen devam etmesinde tarım faaliyetleri etkilidir.
Karadeniz Bölgesi'nde; Giresun, Rize, Düzce,
Bafra, Erbaa, Niksar 
Marmara Bölgesi'nde; Kırklareli, İnegöl, Lüleburgaz
Ege Bölgesi'nde; Akhisar, Turgutlu, Salihli, Alaşehir, Ödemiş, Söke, Tire
Akdeniz Bölgesi'nde; Kadirli, Ceyhan, Kilis, Kırıkhan, Burdur
İç Anadolu Bölgesi'nde; Karaman, Aksaray, Kırşehir, Nevşehir ve Niğde tarım şehirlerine en iyi örneklerdir.


2. Ticaret Şehirleri

Genellikle ulaşım yolları üzerinde bulunan bu şehirlerde iç ve dış ticaret canlıdır. İstanbul ve İzmir en önemli ticari şehirleridir. Denizli, Manisa, Aydın, Kayseri, Konya, Eskişehir, Erzurum, Malatya, Elazığ, Van, Şanlıurfa, Gaziantep ve Diyarbakır önemli ticaret şehirleridir.
istanbul, İzmir, Mersin ve Trabzon gibi şehirlerde, serbest ticaret bölgeleri kurulmuştur. Bu bölgelerin işlerlik kazanması ile, ticarete dayalı faaliyetler gelişecek ve şehirlerin ticari fonksiyonları artacaktır.


3. Liman Şehirleri

İthal ve ihraç ürünlerimizin deniz yoluyla geldiği limanlara sahip şehirlerdir
İstanbul, İzmir, Mersin, Antalya, Trabzon, Samsun, Zonguldak, Ereğli ve iskenderun örnek olarak verilebilir. istanbul aynı zamanda en büyük liman şehrimizdir

4. Sanayi Şehirleri

Kentlerin hızlı büyümesinde en etkili olan faktördür. Fabrikaların ve atölyelerin yoğun olduğu şehirlerdir.
İstanbul, İzmit, Adapazarı, Bursa izmir, Adana, Batman, Karabük, Ereğli, iskenderun, Seydişehir gibi merkezler örnektir.

5. İdari, Askeri ve Kültürel Şehirler

Ankara ve Diyarbakır gibi iller idari şehirler hüviyetindedir. Sarıkamış, Erzurum, Erzincan, Konya, Malatya gibi şehirlerde de askeri fonksiyonlar ağır basmaktadır. İstanbul, Ankara ve izmir gibi şehirler aynı zamanda kültür şehirleridir.

6. Turizm Şehirleri

Gelirlerinin önemli bir bölümünü turizmden karşılayan şehirlerdir, istanbul, İzmir, Antalya, Alanya, Kuşadası, Marmaris, Bodrum, Nevşehir, Göreme, Fethiye, Bursa turizm şehirlerine en iyi örnektir.
Turizm şehirlerinde, nüfus yıl boyunca sabit olmayıp, mevsimler arasında büyük değişmeler görülebilir.


7. Maden ve Enerji Kaynaklarının Bulunduğu Şehirler

Zonguldak, Soma, Tavşanlı, Elbistan, Batman, Seydişehir gibi merkezler örnek verilebilir. Bu şehırlenn nüfusları maden zenginliğinin bitmesine göre azalabilir.

 

New York-Küresel etki gösterir.

Londra-Küresel etki gösterir

Kudüs-Küresel etki gösterir

Amsterdam-Küresel etki gösterir

Kütahya-Yerel etki gösterir

Yeni Delhi-Bölgesel etki gösterir

Milano-Küresel etki gösterir

Nairobi-Bölgesel etki gösterir

Hong Kong-Küresel etki gösterir

 

Şehirlerin farklı fonksiyonlar kazanmasında şehrin coğrafi konumu,

nüfusu,ekonomik,siyasi,kültürel ve dini özellikleri etkili olmuştur.

 

1) İnsanların yaşayabilmesi ve geçinebilmesi için yaptıkları etkinlikler bütününe EKONOMİ denir.

 

2) Teknik faaliyetlerin yeryüzüne dağılışı ve imalatın çevre koşullarına uygun olarak yapılmasını inceleyen bilim dalına TEKNOCOĞRAFYA denir.

 

3) Ekonomik faaliyetler ÜRETİM , dağıtım ve TÜKETİM olmak üzere üç gruba ayrılır.

 

4) İnsan müdahalesi olmaksızın doğada çeşitli şartlara bağlı olarak oluşan zenginliklere DOĞAL KAYNAK denir.

 

5) Nüfus miktarı arttıkça ve insanların temel ihtiyaçları değişip çeşitlendikçe TÜKETİM  miktarı da artar.

 

6) İlk şehirler kuruluş amaçları dolayısıyla TARIMSAL  alanda çevrelerini etkilemişlerdir.

 

7) Yeryüzündeki modern anlamda şehirleşme hareketleri SANAYİ DEVRİMİ ile birlikte başlamıştır.

 

8) Şam, öteden beri önemli bir TİCARET merkezi olma özelliğini günümüzde de korumaktadır.

 

9) Bitkilerin gür veya cılız topluluklar halinde uzanmasında belirleyici olan iklim elemanlarından biri YAĞIŞ ’tır.

 

10) Bir ekosistemin DÖRT temel bileşeni vardır.


3. Ülkemizde nüfusun nitelik ve niceliğini iyileştirmek amacı ile ilgili bir politika izlenmektedir. Bu politika nedir kısaca açıklayınız ve ülkemizin böyle bir politikaya neden ihtiyacı vardır yazınız. 
 Nüfusun niteliğini arttırmak gerekir çünkü nüfusun eğitim seviyesi düşük, eğitim seviyesinin arttırılması ve kalifiye eleman sayısının artması gerekir.
Ayrıca ülkemizde nüfusun sayısal olarak hızla arttığı için bu durumun azalması yönünde bir politika izlenmektedir.
Nüfusun artması beraberinde ekonomik ve sosyal sorunlarında artmasına neden olur.




a) Atina : Liman                               b) Küdus : Din                               c) Eskişehir: Ulaşım

d) Marsilya : Liman                          e) Bakü: Maden                              f) Batman : Maden

g) NewYork: Sanayi 

        a) Mekke: DİN         b) Hamburg: LiMAN

c) Bayburt: TARIM  d) Şam: ULAŞIM

e)  Tokyo: SANAYİ

 



 

Bugün 3 ziyaretçi (20 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=